Nguồn: Vietcap
HPG và Đại Quang Minh tham gia một trong những mỏ quặng sắt lớn nhất Việt Nam sau khi nhà đầu tư Trung Quốc thoái vốn
- Mỏ đang được đề cập là mỏ quặng sắt Quý Xa tại Lào Cai, một trong những mỏ quặng sắt lớn nhất Việt Nam, với trữ lượng ban đầu khoảng 120 triệu tấn và trữ lượng còn lại khoảng 100 triệu tấn.
- Gần đây, Tỉnh ủy Lào Cai đã họp để thảo luận về một số nội dung, trong đó bao gồm việc phê duyệt nhà đầu tư mới cho dự án mỏ Quý Xa.
- Mỏ này được cấp phép vào năm 2007 cho VTM, một liên doanh Việt Nam - Trung Quốc, gồm VNSTEEL sở hữu 46,85%, LAMICO sở hữu 8,1% và Kunming Iron & Steel của Trung Quốc sở hữu 45%. Tính đến tháng 5/2026, Kunming Iron & Steel đã thoái toàn bộ vốn khỏi liên doanh này.
- Thay thế phần sở hữu 45% của nhà đầu tư Trung Quốc là CTCP Khai thác và Chế biến Kim loại Thủ Đô, được thành lập vào tháng 12/2025 với vốn điều lệ 1,2 nghìn tỷ đồng. Các cổ đông sáng lập gồm:
- CTCP Gang thép Hòa Phát: 40%, thuộc sở hữu 100% của HPG
- Ông Trần Đình Long, Chủ tịch HPG: 10%
- Ông Nguyễn Ngọc Quang, Thành viên HĐQT HPG: 5% → Các bên có liên quan đến Hòa Phát nắm giữ tổng cộng 55%
- Ông Trần Đăng Khoa, Chủ tịch Đại Quang Minh: 25%. Đại Quang Minh là nhà phát triển BĐS và là đối tác của HPG trong dự án Đại lộ ven sông Hồng tại Hà Nội.
- CTCP Đầu tư KVS: 10%
- Ông Phạm Anh Đức: 5%
- Ông Nguyễn Mạnh Tuấn: 5%
Thông tin thêm về mỏ Quý Xa:
- Mỏ có trữ lượng khoảng 120 triệu tấn và đã được cấp phép cho VTM.
- Trong giai đoạn 2007-2020, hoạt động khai thác kém hiệu quả, với chỉ khoảng 20 triệu tấn quặng được khai thác, tương đương dưới 20% tổng trữ lượng, để lại khoảng 100 triệu tấn chưa được khai thác. Liên doanh này cũng vướng các vi phạm liên quan đến quy định quản lý tài sản nhà nước, dẫn đến các cuộc điều tra hình sự đối với những cá nhân liên quan, cùng với KQKD yếu và khoản nợ vay lớn ở mức 6,5 nghìn tỷ đồng.
- Hoạt động khai thác đã dừng lại vào năm 2022 do giấy phép khai thác hết hạn; đến nay, giấy phép mới vẫn chưa được cấp
- Đầu năm 2026, theo truyền thông địa phương, HPG đã đề xuất mua lại toàn bộ khoản nợ 6,5 nghìn tỷ đồng của VTM để đổi lấy quyền khai thác mỏ. Đề xuất này sẽ giúp xử lý các nghĩa vụ nợ còn tồn đọng, duy trì hơn 2.000 việc làm và đóng góp vào nguồn thu ngân sách địa phương.
- Theo giấy phép cũ, mỏ có công suất khai thác hằng năm là 3 triệu tấn.
Quan điểm của Vietcap:
- Vietcap đánh giá đây là diễn biến tích cực. Tuy nhiên, mỏ cần được cấp giấy phép mới trước khi có thể đóng góp vào nguồn nguyên liệu đầu vào của HPG. Hiện chưa có thời gian cụ thể hoặc chi tiết tài chính nào liên quan đến thương vụ này. Cần lưu ý rằng đề xuất được đưa ra vào đầu năm 2026 như đã nêu ở trên mới chỉ là đề xuất và chưa phải là cấu trúc giao dịch cuối cùng.
- Khi đi vào hoạt động, mỏ này sẽ giúp tăng nguồn cung quặng sắt trong nước cho HPG, qua đó cải thiện khả năng kiểm soát chi phí sản xuất, giảm áp lực logistics và giảm rủi ro tỷ giá nhờ cắt giảm sự phụ thuộc vào quặng nhập khẩu định giá bằng USD.
